De Historische Kring Gemeente Loenen werkt samen met verschillende naburige verenigingen, op losvaste basis. Met het Utrechts Archief is eigenlijk geen contact, maar dicht bij huis met het gemeentearchief Loenen, ondergebracht in het streekarchief, wordt het nodige samen gedaan. Leden van de Historische Kring komen al jaren veel bij het archief over de vloer, om materiaal te raadplegen en te helpen met het toegankelijk maken van documenten. Bootsma verwacht dat met de komst van het nieuwe streekarchief in Breukelen (waarin het gemeentearchief wordt opgenomen) de situatie er alleen maar beter op zal worden, omdat daar een professionele bezetting zal zijn en de nodige ruimte. Met een goed opgezet streekarchief zal de onderlinge samenwerking, ook met andere historische verenigingen in de regio, gemakkelijker worden.

De Loenense Historische Kring, opgericht in 1994, heeft bijna 600 leden, waarvan er zo’n 45 het bestuur en de werkgroepen draaiend houden. Bootsma ziet dat het niveau van activiteiten bij naburige verenigingen soms nog een stuk hoger is, maar met vier werkgroepen en een maandelijkse werkavond in de ruimte in de bibliotheek wordt er ook in Loenen heel wat werk verzet.

Kroniek op het web

De belangrijkste activiteit is uitgave van de Vechtkroniek, een blad waar de Historische Kring erg trots op is. Het wordt mooi uitgegeven en als een serieuze publicatie gewaardeerd. Om met name de oudere artikelen toegankelijk te houden is onlangs besloten 14 jaargangen compleet in te scannen, te ocr-en en op het web te zetten. Dat wordt vrijwilligerswerk, want uitbesteden kost teveel, en zal dus wel even duren. Een eerste boekuitgave, over de luchtwachtpost in Loenen, is inmiddels verschenen en het lijkt erop dat er meer zullen volgen.

Naast een werkgroep voor activiteiten -excursies, lezingen, wandelingen en filmavonden- en eentje die in het kader van oral history interviews afneemt is er een vierde werkgroep die de collectie van de vereniging beheert. Zij hebben de nodige kleine objecten, en zouden er wel meer willen hebben als er ruimte voor was. Ooit een eigen museum, dat zien ze wel voor zich, ‘in een droom’, zegt Bootsma. Foto’s en ander beeldmateriaal maken het leeuwendeel uit van de collectie: nu meer dan 1500 foto’s en ansichtkaarten, overwegend digitaal.

De Historische Kring krijgt dikwijls materiaal aangeboden om te scannen. Ze mogen het vaak lange tijd lenen om te bekijken en in te scannen, maar bijna niemand wil de originelen weggeven. Daardoor bezit de vereniging niet veel eigen afdrukken en negatieven. De gescande documenten zetten ze voor de eigenaar op een CD, als dank, en dat wordt meestal erg gewaardeerd. Met eigenaren wordt een duidelijke (schriftelijke) afspraak gemaakt over gebruik van het materiaal zodat er geen problemen kunnen ontstaan over de rechten.

Foto-avonden

Nu zij een grote collectie digitale foto’s tot hun beschikking hebben, organiseert de Historische Kring sinds kort avonden waar foto’s worden geprojecteerd, bijvoorbeeld speciaal voor één van de vijf kernen van Loenen, maar ook wel eens bijvoorbeeld in een zorgcentrum. Door die presentaties komt er informatie over de foto’s boven tafel en melden zich mensen met nieuw materiaal. De Historische Kring verzamelt op deze manier actief, maar ze zijn selectief en accepteren alleen materiaal over Loenen. Voor foto’s over andere plaatsen in de regio moeten men bij de zusterverenigingen zijn.

De foto’s worden op 400 dpi gescand en als archiefbestand bewaard. Bootsma is amateurfotograaf en weet precies wat er bij scannen en beeldbewerken komt kijken. Een JPEG van de digitale foto wordt vervolgens in een Word-document gecombineerd met tekst: over wat er op de foto staat, de achtergrond en de context. Die documenten worden als PDF opgeslagen en kunnen gemakkelijk worden uitgeprint voor bezoekers en onderzoekers.

De bestanden zijn full-text doorzoekbaar, maar voor veel foto’s geldt dat de nodige gegevens nog moeten worden nagezocht en vastgelegd. Als de plaats en straat bekend zijn kan daarop ook specifiek gezocht worden. Een deel van het materiaal is rond thema’s gegroepeerd.

Hoewel de Historische Kring bij gelegenheid hun beeldmateriaal van harte met anderen wil delen, zijn ze vooralsnog niet van plan downloads in goede kwaliteit op hun website te plaatsen. Die wordt momenteel vernieuwd en het plan is de foto’s er in lage resolutie op te zetten zodat iedereen kan zien wat er is. Een grote versie kan men dan aanvragen. Zo houdt de vereniging enig zicht op wat er met de foto’s gebeurt.

Zelf De Historische Kring heeft zich voor de komende jaren als doel gesteld meer voor de jeugd te doen. Er wordt een werkgroep ingesteld die bijvoorbeeld materiaal voor werkstukken van jongeren bij elkaar zal brengen, en daar zitten dan ook foto’s bij natuurlijk.

Het idee om zoveel mogelijk vrij op het web te zetten spreekt sommige leden wel aan, maar anderzijds bestaat er ook het gevoel dat je dan alles wat je met veel werk bijeengebracht hebt zomaar weggeeft. Nu de Vechtkroniek integraal op de website komt is dat een goed experiment om te kijken hoe openheid in de praktijk werkt.

Gemeenschapsgevoel of algemeen belang?

Zoals Maarten Bootsma het formuleert: een historische vereniging moet rekening houden zowel met de sociale cohesie binnen de groep als met het grotere belang, en dat kan wel eens op gespannen voet met elkaar staan. Men wil samen bezig zijn met de geschiedenis van en voor de eigen omgeving, en je moet zorgen dat je het gemeenschapsgevoel behoudt als je met anderen gaat samenwerken en kennis gaat delen. De samenwerking moet voor de eigen gelederen ook echt iets opleveren wil men er in geïnteresseerd zijn.

Daar komt bij dat de Historische Kring niet altijd de middelen heeft om de technologie optimaal te benutten -niet het geld, maar ook niet de tijd en expertise. Een commentaarfunctie zou bijvoorbeeld best een meerwaarde kunnen geven aan de nieuwe site, maar dat krijgen ze niet zomaar voor elkaar. Het zou goed zijn als er software beschikbaar zou worden gesteld die op verschillende niveaus tegelijk kon werken: denk aan zoiets als Picasa, waar ieder zijn eigen dingen plaatst en alles via één systeem samenkomt. Zo’n model spreekt Bootsma wel aan. Als historische vereniging moet je wel kunnen kiezen wat je wilt laten zien (hoe groot de plaatjes zijn bijvoorbeeld) en je allereerst op je eigen website kunnen richten. Het beste zou zijn als vandaar dan geaggregeerd kon worden. Op die manier zou je via een gezamenlijk platform misschien meer mensen kunnen bereiken zonder dat het eigen karakter en de eigen sfeer van de vereniging in het geding komen. Als er een idee zou zijn zo’n systeem op te zetten, dan was men in Loenen beslist geïnteresseerd om mee te denken.

_____

Historische Kring Gemeente Loenen http://www.hkgl.nl/


< Hoogeveen__________________________________Makkum >

Kasteel in Loenersloot, omstreeks 1893, bij HKGL
Vroeger is van ons - interviews over historische fotocollecties